Liên hoan sân khấu TP HCM cùng mùa vàng của các tên tuổi

Tôi theo dõi kịch nói Sài Gòn đã mười năm tròn. Thời gian này đủ lâu để tôi chứng kiến nhiều đổi thay của các sàn diễn. Khép lại mùa thi năm nay. Không khí thưởng thức nghệ thuật tại thành phố lại được hâm nóng. Loạt tác phẩm chất lượng ra mắt. Kết quả liên hoan sân khấu TP HCM chung cuộc không ngoài dự đoán. Hàng loạt tên tuổi gạo cội liên tục được xướng tên lên bục nhận giải. Tôi hay mua vé xem kịch hằng đêm. Tôi ngồi đếm từng số ghế trống. Tôi cũng hay canh giờ tan suất. Hôm nay tôi muốn chia sẻ cùng anh chị vài cảm nhận. Chúng ta cùng xem ý nghĩa của các tấm huy chương vàng đợt này.

Ghi nhận từ liên hoan sân khấu TP HCM năm nay

Anh chị nào thường xuyên mua vé xem kịch chắc sẽ thấy rõ. Không khí đua tranh đợt này rất sôi nổi. Các đơn vị nghệ thuật đều dốc sức đầu tư. Kịch bản, cảnh trí, âm thanh và ánh sáng đều được chăm chút. Khán phòng các đêm thi tại nhiều điểm diễn luôn kín chỗ. Khách ngồi từ hàng ghế đầu đến những hàng bệt phía xa. Người xem vỗ tay rào rào sau mỗi phân đoạn cao trào. Điều này cho thấy sức hút của kịch nói. Khán giả thành phố chưa bao giờ giảm nhiệt với bộ môn này.

Điều làm tôi nhớ là sự xuất hiện của nhiều kịch bản gai góc. Các vở diễn khai thác sâu vào những góc khuất tâm lý con người. Đan xen với đó là các mảng miếng hài hước. Khán giả nhờ vậy được thư giãn. Khi sân khấu lên đèn, một bầu không khí tĩnh lặng bao trùm. Ánh sáng chiếu rọi vào từng giọt nước mắt thật của diễn viên. Đây là sức mạnh của loại hình biểu diễn trực tiếp Theatre (Wikipedia). Xu hướng chuyên nghiệp hoá của các đơn vị cũng thể hiện rõ. Vài nơi còn chủ động thuê đối tác làm landing page sự kiện. Họ làm việc riêng biệt để quảng bá tác phẩm bài bản.

Sự kiện này là một cú hích lớn cho phong trào xã hội hoá nghệ thuật. Các sàn diễn tự hạch toán. Họ tự lo doanh thu nhưng vẫn chi tiền tỷ dựng vở mới. Giá vé tham khảo của các đêm thi dao động từ 200.000đ đến 500.000đ. Tôi thấy mức giá này khá hợp lý. Khán giả đổi lấy ba tiếng đồng hồ đắm chìm trong nghệ thuật. Không gian đón tiếp khán giả cũng được nâng cấp. Bãi giữ xe rộng rãi hơn. Nhân viên hướng dẫn rất nhiệt tình. Người xem cảm thấy thoải mái ngay từ lúc check-in.

Tôi ghi chép lại những con số từ liên hoan sân khấu TP HCM. Các đêm theo dõi trực tiếp cho tôi cái nhìn rõ nét. Bảng này giúp anh chị dễ hình dung phong cách từng nơi.

Đơn vị tham gia	Định hướng kịch bản	Tên tuổi nòng cốt	Giá vé bình quân (tham khảo)
Sân khấu kịch Thiên Đăng	Nhạc kịch, tâm lý xã hội	Thành Lộc, Hữu Châu	300.000–500.000đ
Hoàng Thái Thanh	Bi kịch, tâm lý gia đình	Ái Như, Thành Hội	250.000–400.000đ
Nghệ thuật Trương Hùng Minh	Hài hước, dân gian, kinh dị	Việt Hương, Minh Nhí	200.000–350.000đ
Sân khấu Quốc Thảo	Thanh xuân, kịch trẻ	Quốc Thảo, diễn viên trẻ	200.000–300.000đ

Những cá nhân xuất sắc và các vở diễn làm nên dấu ấn

Khoảnh khắc công bố danh sách huy chương vàng mang lại nhiều cảm xúc. Thành Lộc tiếp tục chứng minh thực lực của một người đàn anh. Phong độ diễn xuất của anh vô cùng ổn định. Khả năng làm chủ không gian của anh rất tốt. Kỹ thuật đài từ điêu luyện giúp anh ghi điểm tuyệt đối. Thiên Đăng là sân khấu tôi thường mua vé theo dõi sát sao. Những tác phẩm có anh góp mặt luôn hết vé sớm. Anh biến hoá đa dạng từ nhạc kịch hoành tráng như Giáng Hương. Anh diễn cả kịch hài châm biếm sâu cay như Alô, lộ hàng!. Vai nào anh cũng để lại những dấu ấn khó phai.

Bên cạnh đó, Ái Như cũng là một cái tên gây xúc động mạnh. Chị luôn vắt kiệt sức mình cho từng vai diễn. Chị mang đến hình tượng phụ nữ Nam bộ chịu thương chịu khó. Lần nào xem chị diễn trên sàn gỗ của Hoàng Thái Thanh, tôi cũng chùng lòng. Sự chân thật trong từng ánh mắt rất ám ảnh. Việt Hương và Minh Nhí tại sân khấu Trương Hùng Minh thì khác. Họ mang đến màu sắc rộn ràng và đậm chất giải trí. Họ léo khéo mảng miếng rộn vang tiếng cười. Tác phẩm nhờ vậy nhẹ nhàng đi vào lòng công chúng. Quốc Thảo dàn dựng và diễn xuất bằng tâm huyết lớn. Anh đóng vai trò người thầy dìu dắt lứa trẻ.

Ý nghĩa của những tấm huy chương vàng vượt xa giá trị một giải thưởng. Chúng là sự ghi nhận mồ hôi và nước mắt. Các nghệ sĩ đã đổ xuống sàn tập suốt thời gian dài. Nhiều đêm tan suất lúc mười một giờ khuya. Tôi nán lại nhìn vào hậu trường. Tôi thấy các nghệ sĩ bơ phờ tẩy trang. Nụ cười vẫn nở trên môi họ. Họ biết khán giả vừa trải qua phút giây thăng hoa cùng mình. Chính tình yêu nghề là động lực lớn. Sự trân trọng khán giả giúp họ gắn bó với kịch nói.

Tôi tin rằng các vở diễn đạt huy chương tại liên hoan sân khấu TP HCM đợt này sẽ tiếp tục diễn. Anh chị có ý định mua vé thì nên đặt chỗ sớm. Thường vé sẽ hết rất nhanh trong vài ngày đầu. Mỗi vở kịch kéo dài khoảng hai tiếng rưỡi đến ba tiếng. Thời lượng 150 phút đủ để tách mình ra khỏi công việc hằng ngày. Chúng ta sẽ đắm chìm vào không gian nghệ thuật biểu diễn.

Tôi muốn nói thêm về sự đóng góp thầm lặng đứng sau cánh gà. Ánh sáng, âm thanh, cảnh trí và phục trang đã hoà quyện tốt. Tổng thể nhờ vậy rất hoàn chỉnh. Thiếu đi tiếng nhạc nền da diết đúng lúc, cảm xúc sẽ vơi đi. Nếu luồng ánh sáng đánh sai, nội tâm nhân vật không hiện rõ. Trong mười năm làm báo, tôi gặp nhiều kỹ thuật viên. Họ làm việc trong điều kiện chật hẹp, nóng bức. Mắt họ luôn dán chặt vào kịch bản. Họ đếm từng nhịp thở của diễn viên để bấm máy chính xác.

Khán giả trung thành cũng đóng góp phần lớn vào sức sống của sân khấu. Nhìn những hàng ghế được lấp kín, tôi thấy vui. Các cô chú lớn tuổi đến những bạn sinh viên đều say sưa xem. Kịch nói vẫn có chỗ đứng vững chắc. Người Sài Gòn đi xem kịch như cách giải trí cuối tuần. Họ tìm sự đồng cảm. Họ cũng đơn giản là cần cười xả láng. Tràng pháo tay giòn giã của anh chị khán giả rất quý giá. Nó đã tiếp thêm ngọn lửa đam mê lớn. Nghệ sĩ nhờ đó vững bước trên con đường đã chọn.

Nhiều diễn viên trẻ chia sẻ với tôi niềm vui lớn. Họ được cọ xát trong đợt thi nghề nghiệp lần này. Kinh nghiệm thực tiễn giúp họ trưởng thành lên rất nhiều. Việc đứng chung sân khấu với các bậc tiền bối là vô giá. Họ học từ Thành Lộc, Ái Như hay Minh Nhí rất nhiều điều. Cách nhả thoại, cách lấy hơi đều là bài học quý. Việc di chuyển trên sàn gỗ cũng cần học hỏi thật. Trường lớp khó lòng dạy hết được. Ánh mắt các bạn trẻ lấp lánh niềm vui. Họ nhận được những lời khuyên chân tình từ lớp đàn anh.

Đợt hội diễn năm nay tạo đà tốt cho sân khấu Sài Gòn. Các sàn diễn sẽ bùng nổ hơn nữa trong thời gian tới. Các nhà đầu tư cũng bắt đầu nhìn nhận nghiêm túc hơn. Tiềm năng của loại hình giải trí này rất đáng nể. Tôi là một người yêu mến ánh đèn sân khấu. Tôi rất mong đợi thưởng thức thêm nhiều tác phẩm chỉn chu. Nghệ thuật luôn cần mang đậm hơi thở thời đại. Kịch nói phải phản ánh chân thực nhịp sống của người dân.

Việc nên làm trước khi đi xem

• Chủ động theo dõi lịch diễn qua các kênh chính thức của sân khấu. Đặt vé trước là điều bắt buộc. Vé các vở diễn có nghệ sĩ đạt huy chương thường hết rất sớm. Giá vé và lịch diễn cụ thể anh chị nhớ xác nhận lại.
• Đến rạp trước giờ diễn ít nhất hai mươi phút. Khán giả cần thời gian thoải mái tìm chỗ gửi xe. Việc ổn định chỗ ngồi rất quan trọng. Anh chị sẽ không bỏ lỡ phần mở màn hay của các vở diễn.
• Nên ăn nhẹ trước khi vào rạp xem kịch. Thời lượng các vở kịch thường dài hơn 150 phút. Việc giữ cái bụng ấm rất cần thiết. Anh chị sẽ tập trung theo dõi trọn vẹn mạch cảm xúc của câu chuyện.